De Brenda Westra Opinieprijs wordt jaarlijks door Nyenrode Business Universiteit en Stichting Future Finance uitgereikt en is gericht op vernieuwende, duidelijk opiniërende, vlot geschreven, voor het financiële beroep en –onderwijs actuele opiniestukken. In december wordt deze prijs uitgereikt, vandaar dat de aankomende tijd The Accountables is omgetoverd tot Brenda’s Weken, waarbij gedurende deze weken elke dag een opinie van een van de genomineerde centraal staat. Vandaag de opinie van Sohaib Mahmood. Hij behaalde in 2024 de Master of Science in Controlling aan Nyenrode Business Universiteit. Hij is Senior Controller bij Colliers Real Estate.

Goed doen, niet alleen goed lijken

Bedrijven die ESG gebruiken als een instrument om er goed uit te zien, bouwen aan een kaartenhuis.

Volgens de Europese Commissie is bijna de helft van alle duurzaamheidsclaims die bedrijven maken misleidend of overdreven[1]. Toch loont het nog steeds: organisaties krijgen waardering voor hoe duurzaam ze lijken, niet voor wat ze daadwerkelijk doen. Mooie rapportages, glanzende campagnes en keurmerken leveren applaus op – terwijl de echte verandering uitblijft. Greenwashing werkt, en dat is precies het probleem.

Maar dit kaartenhuis begint te wankelen. Consumenten prikken sneller door praatjes heen, investeerders leggen de lat hoger en wetgeving als de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) maakt duurzaamheidsrapportage onvermijdelijk. Bedrijven die Environment, Social and Governance (ESG) gebruiken als decorstuk verliezen legitimiteit en toekomstbestendigheid[2]. Juist financiële professionals en jonge leiders hebben hier een sleutelrol: wij kunnen ESG van lege belofte naar echte impact brengen. Dat vraagt niet om een nieuwe checklist, maar een switch in de mindset: ESG hoort aan de bestuurstafel, niet bij de marketingafdeling.

Mooie woorden, geen daden

Greenwashing – je als bedrijf duurzamer voordoen dan je bent – blijkt bijzonder effectief. Organisaties die vooral investeren in gelikte rapportages of slimme campagnes, krijgen waardering voor hun imago in plaats van hun daadwerkelijke keuzes en investeringen. Zo wint presentatie het nog vaak van prestatie.

Onderzoek onderstreept dit. Hoewel de kwaliteit van ESG-presentatie in de afgelopen jaren is toegenomen, blijkt dat die niet automatisch betere prestaties weergeeft[3]. Sterker nog: beleggers waarderen ESG-prestaties vaak vooral op basis van rapportages, ongeacht de daadwerkelijke performance[4]. Met andere woorden: bedrijven worden nog steeds beloond voor hoe duurzaam ze lijken, niet voor wat ze werkelijk doen.

Zolang dat zo is, blijft ESG vooral een instrument om er goed uit te zien en is reputatie belangrijker dan resultaat. Dat maakt greenwashing geen onschuldig marketingtrucje, maar een systeemfout die echte vooruitgang vertraagt en bedrijven kwetsbaar maakt voor de toekomst.

Vertrouwen is het echte kapitaal

Waar bedrijven vaak wegkwamen met mooie praatjes, wordt de ruimte hiervoor snel kleiner. Maatschappelijk bewustzijn groeit, en vooral wij – de jongere generatie – verwachten meer dan minimumregels of zelfverzonnen keurmerken[5]. Wij willen zien dat organisaties écht verantwoordelijkheid nemen. Ook om mij heen merk ik dat: collega’s en studiegenoten accepteren het niet meer als bedrijven duurzaamheid gebruiken als marketingtruc. Vertrouwen is fragiel – en mooipraterij wordt steeds sneller doorzien.

Ook investeerders stellen steeds hogere eisen. Volgens een rapport van BlackRock vindt 88% van de institutionele beleggers duurzaamheid inmiddels een bepalende factor in hun keuzes[6]. Dat maakt ESG geen luxe of reputatieproject, maar een randvoorwaarde voor investeringsvertrouwen. Wie het niet serieus neemt, raakt niet alleen consumenten kwijt, maar ook kapitaal.

Voorbeelden daarvan zijn er genoeg. Toen H&M haar ‘Conscious’-collectie presenteerde als duurzaam, bleek achteraf volgens de Changing Markets Foundation dat 96% van de ESG-claims misleidend was[7]. Het leverde forse reputatieschade en boetes op. Vertrouwen is het echte kapitaal van een onderneming – en dat kan in een paar dagen verdampen.

De wet schrijft mee aan de toekomst

Naast maatschappelijke en financiële druk neemt ook de politieke druk snel toe. Europese regelgeving zet de toon: de CSRD verplicht grote ondernemingen vanaf dit jaar tot uitgebreide, controleerbare duurzaamheidsrapportages. Daarmee verschuift ESG van vrijblijvend naar verplicht – en de lat ligt hoog[8].

Sommige bedrijven hopen op uitstel, bijvoorbeeld via de zogeheten Omnibus-verordening die kleinere mkb-ondernemingen tijdelijk ruimte geeft. Maar uitstel is géén afstel. Want grote bedrijven kunnen hun duurzaamheidsverplichtingen alsnog doorvertalen naar hun leveranciers en ketenpartners. En investeerders, ook bij niet-beursgenoteerde bedrijven, wegen ESG steeds zwaarder mee in hun beslissingen. Ongeacht of een bedrijf formeel onder de CSRD valt. Uitstel verandert dus niets aan de structurele trend: duurzaamheid wordt de norm.

Van vinkje naar visie

Wie wacht, loopt straks achter de feiten aan. De vraag is niet óf ESG onderdeel wordt van de bedrijfsstrategie, maar hoe snel bedrijven het omarmen. De tijd van rapporten vol beloftes en campagnes met groene plaatjes is voorbij. De samenleving kijkt mee, investeerders rekenen door en de wetgever legt steeds hogere eisen op. Bedrijven die ESG blijven behandelen als een decorstuk verliezen niet alleen hun legitimiteit, maar riskeren ook hun toekomst.

Juist wij – financiële professionals en jonge leiders – hebben nu de kans het verschil te maken. We hebben zicht op de cijfers, inzicht in de risico’s en invloed op de besluiten. Door ESG-criteria actief mee te wegen in investeringsbeslissingen, budgetten en strategische keuzes, kunnen we ervoor zorgen dat duurzaamheid niet alleen op papier staat, maar daadwerkelijk onderdeel wordt van de bestuursagenda. We bepalen namelijk samen of ESG beperkt blijft tot een rapportageplicht of ook een strategische motor wordt.

Dat vraagt niet om een nieuwe checklist, maar lef en een andere manier van denken: duurzaamheid niet als last, maar als kans. Om echte waarde te creëren. Want winst zonder verantwoordelijkheid is uiteindelijk verlies – voor het bedrijf én voor de samenleving.

De keuze is dus aan ons. Blijven we hangen in mooie praatjes – of zetten we ESG eindelijk aan de bestuurstafel, waar het hoort?

Sohaib Mahmood MSc behaalde in 2024 de Master of Science in Controlling aan Nyenrode Business Universiteit. Hij is Senior Controller bij Colliers Real Estate.

[1] Green claims. (2025, 12 augustus). Environment. https://environment.ec.europa.eu/topics/circular-economy/green-claims_en

[2] Friedman, H. L., Heinle, M. S., & Luneva, I. (2021). A theoretical framework for ESG reporting

to investors. SSRN. https://doi.org/10.2139/ssrn.3932689

[3] Arvidsson, S., & Dumay, J. (2022). Corporate ESG reporting quantity, quality and performance: Where to now for environmental policy and practice? Business Strategy And The Environment, 31(3), 1091–1110. https://doi.org/10.1002/bse.2937

[4] Mervelskemper, L., & Streit, D. (2017). Enhancing Market Valuation of ESG Performance: Is Integrated Reporting Keeping its Promise? Business Strategy And The Environment, 26(4), 536–549. https://doi.org/10.1002/bse.1935

[5] State of Youth. (2019). Climate Preferendum. Voting Hub: Climate Action: https://www.stateofyouth.org/our-preferenda/preferendum/climate-action-MCEDZIXV5W6VHTBPVB7J7FIIAUI4

[6] BlackRock. (2023). Institutional Investor Survey 2023. https://www.blackrock.com/corporate/sustainability/low-carbon-transition/institutional-investor-survey#transition-partner

[7] Changing Markets Foundation. (2021). Synthetics Anonymous: Fashion Brands Addiction to Fossil Fuels. https://assets.publishing.service.gov.uk/media/63d01a3fe90e071ba1c26828/Changing_Markets_response.pdf

[8] PricewaterhouseCoopers. (2025). Corporate Sustainability Reporting Directive. PwC. https://www.pwc.nl/nl/themas/sustainability/esg/corporate-sustainability-reporting-directive.html

Voor het plaatsen van reacties, hou graag rekening met onze spelregels.