De Brenda Westra Opinieprijs wordt jaarlijks door Nyenrode Business Universiteit en Stichting Future Finance uitgereikt en is gericht op vernieuwende, duidelijk opiniërende, vlot geschreven, voor het financiële beroep en –onderwijs actuele opiniestukken. In december wordt deze prijs uitgereikt, vandaar dat de aankomende tijd The Accountables is omgetoverd tot Brenda’s Weken, waarbij gedurende deze weken elke dag een opinie van een van de genomineerde centraal staat. Vandaag is dat de opinie van Wendy Zahoer MSc. Zij studeert in de Post-Master RA en volgt de Praktijkopleiding aan Nyenrode Business Universiteit en werkt bij EY als Senior Staff Audit.

Wordt de dure, saaie accountant vervangen door AI?

Terwijl de aandacht van de gemiddelde accountant in beslag wordt genomen door het drukke seizoen met jaareindecontroles, staat voor de maatschappij de accountancysector steeds vaker in het nieuws. De scope van duurzaamheidsverslaggeving wordt verkleind, het beroep blijkt onaantrekkelijk te zijn voor leerlingen in het hoger onderwijs en AI is in zijn opmars om ons werk over te nemen. Maar laten we eerlijk zijn: accountancy is meer dan alleen cijfers en regels. Het draait om menselijke connecties, samenwerking en creatief denken. Dit artikel biedt een vogelvluchtperspectief op de ontwikkelingen in de sector en laat zien hoe de accountant van de toekomst niet alleen een technicus is, maar ook een strategische partner die waarde toevoegt aan zijn klanten. De toekomst van accountancy is niet alleen digitaal, maar ook menselijk.

‘Stop the clock!’ – Omnibus-voorstel

Sinds de introductie van de CSRD (1) (Corporate Sustainability Reporting Directives) in Europa, zijn grote bedrijven verplicht om te rapporteren over de impact van hun activiteiten op mens en milieu. Deze richtlijn is nog niet opgenomen in de Nederlandse wet en dat komt goed uit. Met de publicatie van het Omnibus-vereenvoudigingspakket op 26 februari (2), wordt er namelijk gericht op het reduceren van de reikwijdte van de CSRD. Het ‘Stop-the-clock’ voorstel om verplichte duurzaamheidsverslaggeving uit te stellen naar boekjaar 2027 is op 14 april (3) al goedgekeurd door de Europese Raad en op 14 oktober (4) heeft het Europees Parlement groen licht gegeven voor een kladversie van het Omnibus-vereenvoudigingspakket.

De ‘duurdere’ accountant

Met de toenemende wet- en regelgeving voor klanten en accountants en een oproep vanuit de AFM om diepgaander onderzoek te verrichten op frauderisico’s (4), is er steeds minder personeel om het werk van de accountant uit te voeren. Daarbij komt ook nog eens kijken, dat de instroom in de praktijkopleiding en het slagingspercentage van de praktijkopleiding een dalende groei doormaken (5). De accountant van tegenwoordig ervaart meer werkdruk en vindt het lastig om te streven naar een gezonde werk-privébalans. Volgens ING research (6), is dit het vierde jaar op rij dat de tarieven in de accountancysector met minstens 4,5% stijgen. Met de toenemende vraag op de arbeidsmarkt naar accountants, stijgen de personeelskosten en dienen de accountantskantoren een kritische blik te werpen op hun klantenportefeuille.

De ‘goedkopere’ accountant

In lijn met de bovengenoemde ontwikkelingen, dient er met minder mensen meer werk te worden verricht. Om de efficiëntie te vergroten, wordt er veelal geïnvesteerd in Artificial Intelligence (AI) door accountantskantoren en heeft de NBA de zogenoemde “Taskforce AI”(7) ingezet om gebruik van AI te bevorderen onder accountants. Dit biedt een verlichting op routineuze taken en het uitvoeren van data-analyse. Hierdoor wordt de accountant ondersteund met inzichten in de financiële prestaties, de detectie van fraude en/of continuïteitsproblemen van een onderneming.

Welke accountant wint de strijd?

Spoiler alert: er is geen strijd. Accountancy draait niet alleen om het hebben van technische vaardigheden, maar ook om soft skills zoals samenwerken en probleemoplossend denken. Met de publicatie van het Omnibus-vereenvoudigingspakket, wordt er een poging gedaan om het werk van de accountant te verlichten. Daarbij neemt AI het saaie werk van de accountant over en kan de accountant zijn ‘duurdere’ prijs rechtvaardigen door op een hoger niveau inzichten op te doen en dienst te verlenen aan klanten. Dit allemaal hand in hand met onze nieuwe bondgenoot AI. Laat dat toevallig iets zijn waarmee de toekomstige accountant ook al mee bezig is, sinds de gemiddelde student gebruikmaakt van ChatGPT of soortgelijke programma’s (8). De toekomst van accountancy is niet alleen digitaal, maar ook menselijk.

Bronnen

1. Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD)

2. Omnibus I – European Commission & Omnibus II – European Commission

3. Vereenvoudiging: Raad geeft groen licht voor stop-de-klokmechanisme – Consilium

4. ESG Reporting: What the EU’s New Omnibus Draft Means | Sustainability Magazine

5. Accountants moeten specifieker en diepgaander controleren op frauderisico’s

6. Meer vertrek dan instroom: accountancy zet zich schrap voor blijvend tekort

7. Hogere tarieven accountantsdiensten door personeelstekort – ING

8. Taskforce AI

9. Bijna kwart Nederlanders gebruikt kunstmatige intelligentie zoals ChatGPT | CBS

Voor het plaatsen van reacties, hou graag rekening met onze spelregels.