Joey Kamphuis

Brenda’s Weken

Opinie

Brenda’s Weken 2026 – opinie 12

De Brenda Westra Opinieprijs wordt jaarlijks door Nyenrode Business Universiteit en Stichting Future Finance uitgereikt en is gericht op vernieuwende, duidelijk opiniërende, vlot geschreven, voor het financiële beroep en –onderwijs actuele opiniestukken. In december wordt deze prijs uitgereikt, vandaar dat de aankomende tijd The Accountables is omgetoverd tot Brenda’s Weken, waarbij gedurende deze weken elke dag een opinie van een van de genomineerde centraal staat. Joey Kamphuis behaalde in 2025 de Bachelor of Science in Accountancy en studeert nu in de Master. Hij is Junior Manager bij Goed Geregeld Assurance B.V. en CEO/oprichter van JL FinTech B.V.

Je hoort het op kantoorborrels, in collegezalen en je leest het in vacatureteksten. Als AI straks het werk doet, wat doe ik dan nog? Het is een begrijpelijke vraag. Het is ook de verkeerde. De goede vraag is of je de accountant bent die dat werk kan aansturen, toetsen en ervoor kan tekenen.

AI neemt geen beroep over. AI neemt handelingen over. Het werk dat AI overneemt, noemt geen accountant ooit het mooiste aan zijn vak: aansluiten, documenten doorakkeren en eindeloos vastleggingen consistent maken. De accountant zelf verandert niet van plek. Hij verandert van rol. Wie native is in een taal, denkt in die taal in plaats van te vertalen. Zo werkt de AI-native accountant met AI. Niet als los hulpmiddel dat hij er af en toe bij pakt, maar als vanzelfsprekend onderdeel van zijn manier van werken. AI-native zijn is die nieuwe rol beheersen.

De regel die er al stond Ons beroep heeft dit moment zien aankomen, lang voordat generatieve AI in een stroomversnelling raakte. Artikel 11 van de VGBA: “De accountant laat zich niet ongepast beïnvloeden en vertrouwt niet ongepast op derden, technologie of andere factoren”.

Onze gedragsregels gaan er dus vanzelfsprekend van uit dat de accountant technologie gebruikt en leggen de lat bij de vraag of jij kunt verantwoorden wat die technologie voor je doet.

Daarmee geeft artikel 11 het definitieve antwoord op de vervangingsangst. Ongepast vertrouwen kan alleen worden voorkomen door iemand die gepast vertrouwt. Dat vergt een professional die instrueert, toetst, doorvraagt en uiteindelijk instaat voor de uitkomst. Het werk dat wij al deden, in een ander jasje.

De AI-RA Voor die accountant bestaat nog geen naam, dus geef ik hem er een: de AI-RA. De AI-native registeraccountant. De professional voor wie AI geen bedreiging is en geen speeltje, maar gereedschap dat hij door en door kent.

De AI-RA werkt fundamenteel anders. Hij verwerkt niet, hij beoordeelt. Hij documenteert niet, hij analyseert wat er vastgelegd is. Hij laat het repeterende werk aan systemen en houdt zelf de handen vrij voor het gesprek met de ondernemer, het advies dat verder reikt dan de cijfers en het signaleren wat er achter een afwijking schuilgaat. Hij focust op wat belangrijk is.

Dat werk is ook gewoon leuker. De aantrekkingskracht van het accountancyvak zat nooit in het ordenen van stukken. Die zat in het doorzien van een onderneming en in het vertrouwen dat de maatschappij in ons stelt. De AI-native manier van werken geeft dat deel van het vak zijn ruimte terug. Wie dat een bedreiging noemt, heeft het beroep nooit begrepen.

“Ik ben geen techneut” Klopt. En dat hoeft ook niet. Niemand vraagt van jou dat je een model bouwt, traint of programmeert. Wel dat je het kunt reviewen.

En reviewen, dat is precies het vak dat je al beheerst. Een cliënt geloof je ook niet op de blauwe ogen. Je vraagt door, zoekt onderbouwing en toetst de aannames. Richt diezelfde professioneel-kritische instelling op je eigen gereedschap en je bezit de kerncompetentie van de AI-RA al. Wat is de bron van deze uitkomst? Welke data lag eronder? Wat gebeurt er als ik de vraag anders stel? Dat is geen informatica, dat is controleren. Dat kun je.

“AI is een black box, ik vertrouw het niet” Dat wantrouwen is geen zwakte, het is artikel 11 in werking. Koester het.

Maar trek er wel de juiste conclusie uit. Wantrouwen is geen reden om weg te blijven, het is de reden om erbij te zijn. Wie afstand houdt van de technologie, kan de uitkomst niet doorgronden. Die is geen regisseur, maar een passagier. En een passagier die niet weet waar de reis heen gaat, vertrouwt per definitie ongepast.

De enige manier om gepast te vertrouwen is de technologie zo goed te kennen dat je weet waar haar grenzen liggen. De AI-RA vertrouwt AI zoals hij een assistent vertrouwt. Wanneer een assistent een post als onopvallend bestempelt, vraag je ook niet welke elektronische signalen zijn brein naar zijn handen vuurden. Je vraagt welke stukken hij heeft gezien, waar hij op heeft gelet en wat hij daardoor gemist kan hebben. En je pakt er zelf een paar posten bij. Precies die vragen stel je aan AI. Met duidelijke instructies, met review en met de wetenschap dat de eindverantwoordelijkheid nooit meereist naar beneden.

Het nieuwe tijdperk De accountancy wordt AI-native. Niet ooit, maar nu. Dat vraagt wat van ons allemaal. Kantoren, stel een beleid op voor het gebruik van AI en veranker dat in je kwaliteitsbeheersingssysteem. Opleidingen, omarm AI en leid accountants op die de werking ervan doorgronden en die de risico’s kennen, die begrijpen wat informatiebeveiliging inhoudt en waar data werkelijk staat. En die het vak ook zonder AI blijven beheersen, want gepast vertrouwen vergt dat je zonder kunt. En jij? Begin gewoon. Kijk naar wat je vandaag doet, pak eruit wat repeterend is en stel jezelf de vraag of AI dit kan, zodat jij je tijd kunt besteden aan wat belangrijk is.

Wie deze stap zet, merkt dat het werk niet verdwijnt, maar verrijkt. Dat het oordeel van de accountant niet minder waard wordt, maar méér, omdat het de tijd en de plek krijgt die het verdient.

Stel nu de vraag van de kantoorborrel in de juiste vorm: ben jij de accountant die dat werk kan aansturen, kan toetsen en ervoor kan tekenen? Wie ja kan zeggen, is klaar voor het nieuwe tijdperk. De AI-RA is dat al.

Voor het plaatsen van reacties, hou graag rekening met onze spelregels.

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *