De Brenda Westra Opinieprijs wordt jaarlijks door Nyenrode Business Universiteit en Stichting Future Finance uitgereikt en is gericht op vernieuwende, duidelijk opiniërende, vlot geschreven, voor het financiële beroep en –onderwijs actuele opiniestukken. In december wordt deze prijs uitgereikt, vandaar dat de aankomende tijd The Accountables is omgetoverd tot Brenda’s Weken, waarbij gedurende deze weken elke dag een opinie van een van de genomineerde centraal staat. Vera Holleman behaalde in 2026 de Bachelor of Science in Accountancy en studeert nu in de Master. Ze is controlemedewerker bij de Belastingdienst.  

“Wat wil je later worden?” Een vraag die we allemaal wel eens gehoord hebben. Hoe jonger je bent, hoe creatiever je antwoord. Voor kinderen is het antwoord ‘accountant’ dan ook uitzonderlijk. Ook onder (jong)volwassenen is het accountantsberoep minder populair en is sprake van een oplopende uitstroom uit het beroep. Dat er iets moet veranderen om de continuïteit van het accountantsberoep te waarborgen, is duidelijk. De huidige aanpak van het tekort richt zich vooral op het versoepelen van het opleidingstraject (Van der Schoot, 2026), maar ook het werven van nieuwe accountants (Remmerswaal, 2024). Deze investering heeft echter weinig waarde als accountants niet behouden worden. Daarom moeten accountantskantoren zich focussen op de echte oorzaak van het probleem, namelijk de hoge werk- en prestatiedruk. Alleen dan kan de structurele uitstroom tegengegaan worden.   

Accountancyopleiding 

De accountancyopleiding wordt vaak benoemd als een oorzaak van het accountantstekort (Pols & Van der Schoot, 2023). De NBA heeft een voorstel opgenomen waarbij zowel de AA als de RA na hun bacheloropleiding certificeringsbevoegdheid kunnen behalen (Accountancy Vanmorgen, 2025). Dit voorstel heeft gelukkig niet genoeg steun ontvangen. Inmiddels ligt er een nieuw voorstel van de toezichthouder CEA: de accountancyopleiding efficiënter inrichten door theorie en praktijk beter te integreren, wat inhoudt dat het traject korter wordt en het aantal eindtermen afneemt (Accountant.nl, 2026). 

Als accountant in opleiding ervaar ik zelf dat het traject lang en uitdagend is. Zowel op werkvlak als tijdens de studie ligt de prestatiedruk hoog. De opleiding om deze reden versoepelen, is echter niet de oplossing. De werk- en prestatiedruk neemt naar mijn mening niet af als studenten minder eindtermen hoeven te behalen, maar daarvoor ook minder tijd krijgen. De vereenvoudiging gaat juist ten koste van de kwaliteit en waarde van het beroep. Strenge opleidingseisen en uitdagende materie zorgen ervoor dat accountants beschikken over diepgaande vakkennis en de benodigde deskundigheid. Hierbij is praktijkervaring essentieel. De uitdagingen die studenten tijdens de opleiding ervaren, houden niet op na het behalen van de accountantstitel. Ook gedurende hun loopbaan krijgen accountants te maken met vergelijkbare druk en verwachtingen. Zolang deze omstandigheden ongewijzigd blijven, is het de vraag of een vereenvoudigde opleiding het accountantstekort daadwerkelijk vermindert. 

Hoge werk- en prestatiedruk 

Dat de werk- en prestatiedruk in de sector hoog ligt, zie ik ook terug op de werkvloer. Veel van mijn collega’s bij de Belastingdienst hebben een achtergrond bij diverse accountantskantoren. De reden voor de overstap toont een duidelijke overeenkomst: de hoge werk- en prestatiedruk. Door het tekort aan accountants bij accountantskantoren en het niet afnemen van de totale hoeveelheid werk, wordt de werkdruk verder verhoogd. Daarbij komt dat de verbreding van het werkveld door bijvoorbeeld duurzaamheidsverslaggeving tot nog meer werkzaamheden leidt. Het gevolg? Een verdere toename van het aantal accountants dat de sector verlaat. Hierdoor komt de sector in een vicieuze cirkel terecht die doorbroken moet worden.  

De oplossing 

Werven om het accountantstekort tegen te gaan is dweilen met de kraan open. Het is duidelijk dat het tekort aan accountants een signaal is dat de inrichting van de sector moet veranderen om de continuïteit van het beroep te kunnen waarborgen. Zolang de hoge werk- en prestatiedruk wordt gezien als onlosmakelijk verbonden met het accountantsberoep, blijft het tekort bestaan. Mijn boodschap voor accountantskantoren is daarom: “Pak de kern van het probleem aan en stop met de focus op het opleidingstraject en werven als oplossing voor het accountantstekort.” Hierbij zie ik drie concrete actiepunten: 

1. Bespreekbaar maken

Een eerste belangrijke stap is het bespreekbaar maken van de werk- en prestatiedruk, want zonder stem kan geen gehoor worden gegeven aan de behoeften. Accountantskantoren moeten ervoor openstaan dit gesprek ook echt te voeren en stappen durven nemen om een cultuur te creëren waarin werk- en prestatiedruk niet de overhand hebben. Het bespreekbaar maken zou geen taboe moeten zijn.  

2. Studietijd

Accountants in opleiding zijn de toekomst van het accountantsberoep. Accountantskantoren moeten de studie niet zien als ondergeschikt aan het werk, maar erkennen dat het gaat om een duale opleiding waarbij de studie minimaal zo belangrijk is. Door meer studietijd te geven, wordt de druk op accountancystudenten verlaagd. Deze investering leidt op lange termijn tot beter opgeleide, meer tevreden en beter presterende accountants, wat bijdraagt aan het behoud van accountants.  

3. Beloon ervaring

Overuren worden als normaal gezien binnen de accountancysector. Hoewel het geen formele eis is, wordt de hoge mate van beschikbaarheid vaak als noodzakelijk geacht voor het maken van promotie. De cultuur die hiermee is gecreëerd, wordt sterk geleid door werk- en prestatiedruk. Leg de focus minder op het maken van promotie, maar beloon ervaring. Zonder de druk om voortdurend door te moeten groeien naar een hogere functie, ontstaat meer ruimte voor deskundigheid en vakmanschap van accountants en wordt een betere werk-privébalans bereikt. 

 Dit zijn drie belangrijke actiepunten om de werk- en prestatiedruk te verlagen en de continuïteit van het beroep te waarborgen. Als het accountantsberoep niet aantrekkelijker wordt gemaakt, is de toekomst van het beroep onzeker. De verantwoordelijkheid ligt daarbij zowel bij accountantskantoren als bij accountants zelf. Wie weet worden de vraagtekens bij de aantrekkelijkheid van het beroep op termijn dan wel vervangen door de vraag “Accountant zijn, wie wil dat nou niet?” 

Bronnen

Accountant.nl. (1 oktober 2026). ‘Accountantsopleiding aantrekkelijker zonder verlies van kwaliteit’. Geraadpleegd via https://www.accountant.nl/nieuws/2026/10/accountantsopleiding-aantrekkelijker-zonder-verlies-van-kwaliteit/?utm_source=nieuwsbrief+accountant.nl+2025&utm_medium=email  

Accountancy Vanmorgen. (19 mei 2025). SRA komt met amendement op NBA-verordening beroepsprofielen. Geraadpleegd via https://www.accountancyvanmorgen.nl/2025/05/19/sra-komt-met-amendement-op-nba-verordening-beroepsprofielen/  

Mol, J., & Van der Schoot, E. (23 maart 2025). Meer vertrek dan instroom: accountancy zet zich schrap voor blijvend tekort. Het Financieele Dagblad. Geraadpleegd via https://fd.nl/financiele-markten/1548967/meer-vertrek-dan-instroom-accountancy-zet-zich-schrap-voor-blijvend-tekort 

Remmerswaal, B. (31 januari 2024). Rondgang arbeidsmarkt: Accountantsopleiding en beroep moeten veranderen. Accountant.nl. Geraadpleegd via https://www.accountant.nl/achtergrond/2024/1/rondgang-arbeidsmarkt-accountantsopleiding-en-beroep-moeten-veranderen/  

Van der Schoot, E. (27 september 2026). Minder pittige studie moet opleiding tot accountant weer populair maken. Het Financieele Dagblad. Geraadpleegd via https://fd.nl/financiele-markten/1613140/minder-pittige-studie-moet-opleiding-tot-accountant-weer-populair-maken 

Voor het plaatsen van reacties, hou graag rekening met onze spelregels.